Pierwszym krokiem na drodze do sukcesu jest wybór odpowiedniego tematu. To decyzja o kluczowym znaczeniu, bowiem tylko temat zgodny z zainteresowaniami mówcy, bliski jego sercu może zaowocować prawdziwie fascynującą prezentacją.

Abiturient ma dwie możliwości dotyczące wyboru zagadnienia do omówienia na maturze: może skorzystać z gotowych list przygotowanych przez Okręgową Komisje Egzaminacyjną bądź zaproponować własny. Zdecydowanie godne polecenia jest wyjście ostatnie. Poszukiwanie własnego pomysłu na prezentację rozpocząć należy od zadania sobie kilku następujących pytań:

1. Jakie zagadnienia są mi najlepiej znane?
2. Jaki problem mógłby wzbudzić zainteresowanie słuchaczy?

Temat może pochodzić z jednego z trzech obszarów zagadnień: literatury, związków literatury ze sztuką i języka. Najwięcej propozycji tematów znajduje się w dziale pierwszym - „Literatura". Tematy z tej grupy są pojemne, dają możliwość wykorzystania lektur szkolnych i własnych, zaprezentowania humanistycznych zainteresowań. Uczniowie zdolni i ambitni często sięgają do drugiego działu - „Związki literatury ze sztuką". Przy wyborze tematu porównawczego należy pamiętać o konieczności posiadania umiejętności „czytania" obrazu, rzeźby, utworu muzycznego, dzieła filmowego. Tematy mieszczące się w tej grupie wymagają wiedzy teoretycznej z danej dziedziny sztuki. Prezentacja funkcjonowania motywu czy tematu kulturowego nie może stanowić jedynie wyliczenia przykładów, w których dany topos występuje. Tematy językowe obligują do zebrania materiału badawczego. Jego zakres jest zwykle określony - teksty literackie, teksty publicystyczne, reklamowe, gwara, język potoczny. Decydując się na opracowanie problemu językowego należy przyjąć pozycję świadomego badacza - znawcy danego zagadnienia. Trudność tematów tego działu polega głównie na konieczności posiadania umiejętności analizy językowej określonych tekstów.